Zakres tematyczny obrazów
Zakres tematyczny obrazów Degasa był węższy niż u Maneta. Malował sceny
rodzajowe z życia paryskiej cyganerii, poruszając się w kręgu tematów Daumiera,
który go jednak przewyższał głębokim współczuciem dla ludzi pracy
Wśród takich
prac Degasa wymienimy Modniarkę (1882, Nowy Jork), Dwie praczki i Prasowaczki
(1884, Luwr). Jedna z prasowaczek całym ciałem schyla się nad żelazkiem,
podczas gdy druga szeroko ziewa, a żartobliwy ów gest łagodzi społeczną ostrość
całej sceny. Na innym płótnie, pod tytułem Kieliszek absyntu, ukazał Degas
zaledwie kawałek marmurowego stolika w kawiarni, lustro na ścianie i dwoje
pijących ludzi: kobietę pochłania beznadziejna zaduma, na co wcale nie zwraca
uwagi palący fajkę mężczyzna (1876—1877, Luwr). Już we wczesnych swych
pracach przejawiał Degas umiejętność wydobycia paru kreskami znaczenia
delikatnej aluzji.
Świat teatru — przede wszystkim balet — zajmuje najwięcej miejsca w twórczości
Degasa. Od teatru jedynie wyścigi konne potrafiły go odciągnąć. W porównaniu
z Manetem oznacza to, oczywiście, znaczne zawężenie tematyki obrazów. Degas
nie był malarzem swojej epoki, ukazującym rzeczywistość w jej wszystkich przejawach:
sporo stron życia społecznego uchodziło jego uwagi. U ludzi interesował
go przede wszystkim ruch — mniej ich życie wewnętrzne i doznania. Balet jednak
stał się dla niego jakby magiczną kryształową kulą, poprzez którą widział i rozumiał
świat i ludzkie losy. W scenach teatralnych przejawiał ten sam dar obserwacji
co w obrazach rodzajowych, nigdy nie ograniczając się wyłącznie do wartości
widowiskowych.